Cetmar avalía os efectos da protección e ordenación mariña na pesca artesanal e costeira do Cantábrico
- Co financiamento da Fundación Biodiversidad, a institución galega traballará xunto ao Instituto Español de Oceanografía e á Universidad de Oviedo no desenvolvemento do proxecto Esparde, cuxo obxectivo é estudar o impacto social, económico e ambiental do desprazamento das flotas pesqueiras de pequena escala
- A iniciativa analizará como as restricións nos caladoiros modifican a actividade das embarcacións con base en Galicia, Asturias e Cantabria, co fin de mellorar o deseño das políticas mariñas.
O Centro Tecnolóxico do Mar (Cetmar) traballará nos vindeiros dous anos no proxecto “Esparde-Efectos do Desprazamento Espacial de Flotas Pesqueiras Artesanais e Costeiras Derivados da Conservación e a Planificación do Medio Marino”, unha iniciativa que analiza como as medidas de protección e ordenación do medio mariño inflúen nos desprazamentos da pesca artesanal e costeira no Cantábrico, así como na sostibilidade das comunidades pesqueiras.
Enmarcado no Programa Pleamar 2025, Esparde ten como obxectivo comprender mellor os efectos sociais, económicos e ambientais derivados da reubicación das flotas de pequena escala como consecuencia das restricións espaciais nos caladoiros. “Esparde” pon o foco en embarcacións con porto base en Galicia, Asturias e Cantabria, especialmente naquelas que operan en zonas suxeitas a limitacións actuais ou futuras.
A iniciativa aborda un dos principais retos da política pesqueira actual: como as medidas de conservación modifican os patróns de pesca e condicionan a actividade das flotas artesanais. Tradicionalmente, moitas avaliacións ambientais asumiron que estas embarcacións poden reubicarse sen consecuencias relevantes, unha premisa que non reflicta a complexidade real do sector nin as súas limitacións operativas.
Para dar resposta a este desafío, o proxecto desenvolve metodoloxías interdisciplinarias que permiten avaliar con maior precisión o impacto territorial, ambiental e socioeconómico do desprazamento das flotas. A análise dos cambios na actividade pesqueira e dos costes asociados para os profesionais do sector facilita unha comprensión máis realista das consecuencias das restricións espaciais.
“Esparde” configúrase, ademais, como un proxecto innovador, baseado na colaboración entre a comunidade científica e o sector pesqueiro. Entre as súas principais liñas de traballo destacan a aplicación de técnicas econométricas para medir impactos, o uso de datos de alta precisión sobre a actividade espacial das flotas e o desenvolvemento de modelos para predicir os efectos da súa reubicación en distintos contextos.
De forma pioneira, o proxecto tamén analiza os posibles efectos negativos que o desprazamento das embarcacións pode xerar en novas zonas de pesca, mesmo cando a reubicación responde a obxectivos de protección de hábitats e ecosistemas mariños.
Os investigadores confían en que as metodoloxías desenvolvidas se poidan aplicar a outros eidos de conservación e ao deseño de políticas públicas, incorporando de forma máis realista as prácticas tradicionais, os coñecementos locais e as limitacións das comunidades pesqueiras artesanais. Este enfoque contribúe a unha xestión máis equilibrada, sustentable e socialmente xusta do medio mariño.
Alén das entidades investigadoras mencionadas, o proxecto conta coa colaboración da Fundación Biodiversidade do Ministerio para a Transición Ecolóxica e o Reto Demográfico, a través do programa Pleamar, e está cofinanciado pola Unión Europea mediante o Fondo Europeo Marítimo, de Pesca e Acuicultura (Fempa).
